Chương 41: Lữ Tư Mã bái Khổng miếu ở Khuyết Lý, Cảnh Thiêm Đô đánh lấy thành Nghi Châu

Sau khi Tế Ninh và Duyện Châu lần lượt quy thuận, Ngự Dương Tử dẫn quân đi qua Khuyết Lý.

Diễn Thánh Công Khổng Phục Lễ, tự Vật Phi, nghe danh quân sư là người học rộng, lại đang phò một lực lượng công khai tôn Kiến Văn, bèn sai con cháu ra ngoài thành mấy chục dặm nghênh đón.

Ngự Dương rất vui nhưng không vào Khổng miếu ngay.

Ông nói:
“Bái Phu Tử không thể như ghé nhà người quen. Hôm nay phải trai giới, tắm gội, sáng mai mới vào.”

Khổng Phục Lễ nghe càng kính.

Đêm ấy hai người ngồi nói chuyện rất lâu. Diễn Thánh Công nhắc một mối thú vị: tổ của mình là Khổng Tử, tông chủ văn giáo; tổ của Lữ Luật tự nhận nối dòng Thái Công, tông chủ binh gia. Hai hậu duệ văn–võ hôm nay gặp nhau cũng là một chuyện hiếm.

Ngự Dương lại không chịu chia văn và võ quá cứng.

Ông nói thời thượng cổ, người thật sự trị nước không phải chỉ biết một phía. Khổng Tử từng nói chuyện hành quân, từng yêu cầu nước Lỗ có võ bị trong hội Giáp Cốc. Khương Thái Công ngoài dùng binh cũng nói đạo trị dân, giúp Chu Công định lễ. Chỉ từ đời sau, người cầm bút không hiểu việc quân, người cầm quân không đọc sách, văn võ mới bị chia làm hai hạng.

“Trương Lương, Gia Cát Lượng, Lưu Bá Ôn đều vừa văn vừa võ. Nếu chỉ đem thánh hiền nhốt vào sách, đem việc quân ném cho người chỉ biết chém giết, cả hai bên đều mất gốc.”

Khổng Phục Lễ nghe xong đứng dậy bái:
“Tiên sinh thật sự nhìn thông nguồn văn võ.”

Sáng hôm sau, Ngự Dương thay áo sạch, cùng các tướng vào miếu Khổng Tử.

Ông không cầu thắng trận, chỉ khấn đại ý rằng mình đang cầm quân vì giữ chính thống mà bản thân vẫn sợ một ngày ham thắng quên nghĩa; xin bậc tiên sư chứng giám, khiến người cầm binh biết dân là gốc, biết thắng không phải lý do để làm điều phi nghĩa.

Các tướng vốn quen thấy quân sư ngoài trận tính mưu, hôm nay thấy ông đứng trước bài vị rất lâu, ai nấy cũng bớt vẻ ồn ào.

Khổng Phục Lễ mở kho sách của Khổng phủ, tặng quân sư một số bản cổ kinh sử. Ngự Dương không nhận vàng ngọc, chỉ nhận sách.

Trước lúc chia tay, Diễn Thánh Công hỏi:
“Đại quân tiếp theo hướng đâu?”

Ngự Dương đáp:
“Nghi Châu.”

Nghi Châu nằm ở chỗ khống chế đường Hoài Nam, lại có thể nối Duyện, Tế. Nếu để quân Vĩnh Lạc giữ, vùng mới lấy luôn có một mũi nhọn ở sườn.

Cảnh Tinh đã được giao làm Thiêm Đô Ngự sử, mở phủ phía ấy. Chàng dẫn một cánh quân đi trước, nhưng trong thành có tướng giữ chắc, không dễ dụ ra.

Ngự Dương gửi thư chỉ dẫn: không cần cố công thành ngay; trước hết lấy các huyện ngoại vi, cắt liên lạc của phủ thành, đồng thời truyền hịch giải thích chính danh Kiến Văn.

Cảnh Tinh làm theo.

Những huyện nhỏ quanh Nghi Châu có nơi mở cửa, có nơi chỉ xin giữ trung lập. Chàng không ép tất cả phải đưa quân, chỉ yêu cầu không tiếp lương cho thành.

Chẳng bao lâu, trong thành bắt đầu thiếu tin tức.

Quan trấn giữ muốn dùng dân phu vận lương từ ngoài vào. Nhưng dân địa phương đã biết các phủ thuộc hành triều được giảm một phần thuế và cấm cướp, nên nhiều người trốn tránh lệnh vận dịch.

Cảnh Tinh không bỏ lỡ thời cơ, cho một đội nhỏ chặn đường lương nhưng cấm đụng tới xe của dân thường không phục vụ quân.

Tướng giữ thành cuối cùng phải xuất quân để mở đường.

Đây là trận mà Cảnh Tinh chờ.

Chàng không còn đánh theo kiểu nóng nảy thời mới rời nhà. Trước tiên dùng cánh nhỏ giữ chân, cánh khác vòng ép đường về, nhưng vẫn để một lối đủ cho đối phương rút, tránh khiến họ liều chết.

Quân Vĩnh Lạc thua, chạy về thành.

Cảnh Tinh theo sát nhưng không cho quân tranh nhau lên trước. Một đội nội ứng trong thành vốn đã nhận được hịch, thấy quân giữ thành vừa bại liền mở một cửa phụ.

Nghĩa quân vào được.

Tướng giữ thành còn muốn chống nhưng phần quân dưới đã không muốn tiếp tục. Cảnh Tinh cho người kêu gọi buông binh khí, ai không hại dân sẽ được xét riêng.

Nghi Châu đổi cờ.

Chàng lập tức niêm phong kho, cho quan lại cũ ở nguyên công sở. Những người từng bắt dân phục dịch quá nặng bị dân kiện thì tạm giam chờ tra; người không có tội vẫn làm việc.

Sau đó Cảnh Tinh tới văn miếu trong thành, theo cách Ngự Dương vừa làm ở Khuyết Lý mà tế cáo.

Chàng viết thư về:
“Ngày trước phụ thân lấy một thân tranh nghĩa với Yên Vương. Nay con lấy được một thành mà không dám cho rằng đã báo được một phần thù. Chỉ mong dân ở đây từ nay ít chết vì chiến tranh.”

Ngự Dương đọc thư, đưa cho Khổng Phục Lễ xem.

Diễn Thánh Công nói:
“Đó mới là văn võ không chia.”

Ngự Dương cười:
“Đứa trẻ cuối cùng cũng bớt nghĩ chuyện chết.”

Từ Nghi Châu, Cảnh Tinh tiếp tục chỉnh quân, chuẩn bị khống chế vùng Hoài phía bắc. Các hậu duệ trung thần khác cũng bắt đầu được giao việc thực sự.

Hành triều Kiến Văn không còn chỉ dựa vào một hai tướng già.

Một thế hệ sinh sau hoặc trưởng thành trong biến Tĩnh Nan đang dần nắm lấy phần việc của cha anh.