Chương 38: Hai quân sư đồng lòng dựng nền trị quốc, một công tử dốc sức chia binh tiến thủ

Sau khi quan chế và phép dùng người bắt đầu vận hành, Ngự Dương Tử cùng Cao Hàm Ninh chia nhau lo việc nước mà vẫn giữ một mạch.

Một người thiên về quân cơ, một người giỏi cả quân lẫn dân chính. Hai bên không lập phe. Tấu nào liên quan cả chiến trận lẫn dân sinh đều cùng xem. Việc lớn bất đồng thì vào điện trình Nguyệt Quân, không ai tự dùng quyền ép người kia.

Trong vòng hơn một tháng, Tế Nam thay đổi thấy rõ.

Quan tham bị bãi, người có năng lực được cất nhắc. Các học đường phục hồi. Nông dân có ruộng hoang được hỗ trợ giống, người chạy loạn được ghi lại hộ tịch. Người già không nơi nương, trẻ mất cha mẹ vì chiến tranh được cấp phần lương tối thiểu. Những khoản dịch nặng phát sinh từ nhiều năm chiến sự được giảm.

Ngự Dương nói:
“Đại nghiệp mà chỉ biết nuôi quân, không nuôi dân, cuối cùng quân sẽ ăn chính cái gốc của mình.”

Cao Hàm Ninh thêm:
“Dân no rồi mới có thuế. Bắt dân đói nộp đủ chỉ là lấy năm sau bù năm nay.”

Nguyệt Quân cho thi hành.

Khi dân chính vừa có phần yên, Cao Hàm Ninh lại dâng một bản đồ.

Ông chỉ Lâm Thanh ở phía tây bắc và Tế Ninh ở phía nam:
“Hai nơi này đều là đường nước, kho lương và chỗ giao thông quan trọng. Ta đang giữ Tế Nam, Thanh, Lai, Đăng, nhưng nếu Lâm Thanh và Tế Ninh vẫn thuộc Vĩnh Lạc, căn cơ giống một thân cây lớn mà hai bên cổ họng nằm trong tay người khác.”

Ngự Dương Tử lập tức hiểu.

Lâm Thanh khống chế đường bắc nam trên vận hà; Tế Ninh cũng là nơi lương thuyền qua lại. Lấy hai điểm này, hành triều vừa có lương vừa cắt một phần đường điều quân của đối phương.

Nhưng quân không thể dốc cả hai nơi cùng lúc nếu phía đông và phía bắc bỏ trống.

Hai quân sư bắt đầu chia lực lượng.

Đổng Ngạn Cảo được giao giữ một cánh bảo vệ Thanh Châu và đường về Tá Thạch Trại. Tân Đại Đao cùng các tướng già giữ Đăng–Lai. Những tướng trẻ được điều vào hai đạo tiến công.

Cảnh Tinh lúc ấy đã qua nhiều việc, không còn là chàng trai chỉ nghĩ tới một đòn báo thù. Ngự Dương Tử gọi vào:
“Ngươi là con Cảnh Thanh, tên tuổi đủ khiến người trung nghĩa tin. Nhưng ta dùng ngươi không vì cái tên ấy. Ta muốn xem ngươi có giữ được một đạo quân không.”

Cảnh Tinh quỳ nhận.

Ông được giao một cánh tiến về vùng then chốt, phối hợp các nghĩa sĩ địa phương. Trước lúc đi, Nguyệt Quân gọi riêng:
“Cha ngươi lấy thân giữ tiết. Con không nhất thiết phải học cha bằng cách chết. Nếu sống mà giữ được một châu cho dân, cũng là nối chí.”

Cảnh Tinh nhớ lời.

Ở hướng khác, lực lượng tiến Tế Ninh phải dựa nhiều vào nội ứng và lòng dân. Nhiều quan địa phương vốn không phục Vĩnh Lạc nhưng trước đây không dám động vì không có lực lượng bên ngoài. Ngự Dương cho người bí mật liên hệ, chỉ hứa một điều: thành mở thì không cướp.

Các tướng trẻ nóng lòng muốn lập công. Tăng Bưu xin làm tiên phong. Thiết Đỉnh cũng muốn đi.

Ngự Dương chia rõ:
“Tiên phong không phải người chạy nhanh nhất, mà là người biết lúc nào dừng.”

Ông không cho một tướng ôm quá nhiều quân. Mỗi cánh có người đánh, người giữ lương, người liên lạc, người trinh sát. Đường thủy và đường bộ hỗ trợ nhau.

Cao Hàm Ninh ở lại Tế Nam coi toàn cục. Ông chuẩn bị thêm lương và thuyền, đồng thời ra lệnh các phủ mới thu phục không được tự ý tăng thuế để nuôi chiến dịch.

Trong triều có người lo:
“Không tăng thu, lấy gì đánh?”

Ông đáp:
“Lấy kho Vĩnh Lạc vừa thu được, lấy phần ruộng công bỏ hoang, dùng thương nhân vận tải theo giá trả. Không thể vừa nói cứu dân vừa đánh thêm một tầng thuế chiến tranh.”

Chính sách này khiến nhiều thương nhân sẵn lòng hợp tác hơn, vì họ được trả bằng biên nhận có giá trị tại các phủ do hành triều giữ.

Một thứ mạng lưới hậu cần mới hình thành.

Trước ngày xuất quân, Nguyệt Quân ra ngoài thành duyệt các doanh.

Nàng không đọc lời hùng tráng dài. Chỉ nói:
“Lấy thành là việc một ngày, giữ dân là việc nhiều năm. Ai vào thành trước mà cướp dân, công trước xóa sạch.”

Ba quân đồng thanh nhận.

Cảnh Tinh cưỡi ngựa đứng trong hàng, nhìn lá cờ Kiến Văn trên đài. Chàng nhớ cha Cảnh Thanh từng một mình giấu dao vào triều, mong lấy mạng đổi chính nghĩa. Bản thân hôm nay lại cầm một đạo quân có lương, có luật, có người dân chờ phía sau.

Hai cách đều xuất phát từ trung, nhưng con đường đã khác.

Quân xuất phát.

Một cánh hướng Lâm Thanh, một cánh ép Tế Ninh. Ngự Dương đi giữa điều phối, còn Cao Hàm Ninh từ Tế Nam theo dõi tin từng ngày.

Chưa đầy nửa tháng, một số huyện nhỏ chủ động mở cửa. Những nơi chống đều bị cô lập khỏi lương trước khi giao chiến lớn.

Tế Ninh đặc biệt phức tạp vì quan giữ vận hà có quân riêng và không muốn giao kho. Ngự Dương không vội công, tiếp tục liên lạc những người trong thành.

Tin từ phía Cảnh Tinh lại tốt hơn. Nhờ danh cha và mạng lưới cựu thần, chàng được nhiều dân dũng hỗ trợ. Nhưng Ngự Dương vẫn gửi thư nhắc:
“Đừng lấy lòng người làm thứ có sẵn. Hôm nay họ theo vì cha ngươi, ngày mai phải ở lại vì cách ngươi trị.”

Cảnh Tinh viết trả lời:
“Xin ghi lòng.”

Đó là lần đầu Ngự Dương thật sự coi công tử trẻ như một người có thể giao đất.

Hai quân sư một trong, một ngoài, vừa trị vừa đánh. Hành triều Kiến Văn từ bốn phủ bắt đầu nối thành một dải rộng.

Nhưng càng mở đất, họ càng gần những vùng Vĩnh Lạc đã bố trí lực lượng mạnh.

Ngự Dương biết giai đoạn lấy thành bằng lòng người sắp qua. Phía trước sẽ là những trận thật sự khó.